Coraz wi\u0119ksze grono inwestor\u00f3w poszukuje alternatywnych metod lokowania swojego kapita\u0142u, kt\u00f3re przynios\u0142yby zadawalaj\u0105cy zwrot w stosunkowo niewielkim odcinku czasowym. Z tego wzgl\u0119du zainteresowanie inwestycjami zwi\u0105zanymi z kryptoaktywami nawet w obliczu og\u00f3lno\u015bwiatowej sytuacji epidemiologicznej, niezmiennie ro\u015bnie. Jednocze\u015bnie maj\u0105c na wzgl\u0119dzie stosunkowo nied\u0142ug\u0105 histori\u0119 kryptoaktyw\u00f3w jako instrument\u00f3w inwestycyjnych, wok\u00f3\u0142 uwarunkowa\u0144 prawnych dotycz\u0105cych inwestycji w takie aktywa w dalszym ci\u0105gu jest wiele w\u0105tpliwo\u015bci, kt\u00f3re autorzy tego artyku\u0142u omawiaj\u0105 poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n
KRYPTOAKTYWA A KRYPTOFUNDUSZ, CZYLI DEFINICJE PODSTAWOWYCH POJ\u0118\u0106<\/strong><\/p>\n\n\n\n W \u015bwietle Stanowiska Urz\u0119du Komisji Nadzoru Finansowego w sprawie wydawania i obrotu kryptoaktywami z dnia 10 grudnia 2020 r. (dalej: Stanowisko<\/strong>), przez kryptoaktywo rozumie si\u0119 cyfrowe odwzorowanie relacji zachodz\u0105cych pomi\u0119dzy uczestnikami sieci DLT, kt\u00f3remu w ramach tej sieci, dzi\u0119ki wykorzystaniu zabezpiecze\u0144 kryptograficznych przy wykorzystaniu technologii DLT, mo\u017cna przypisa\u0107 uprawnienia o zr\u00f3\u017cnicowanym charakterze, w tym np. uprawnienia o charakterze maj\u0105tkowym.<\/p>\n\n\n\n Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce kryptoaktywa pojmowane s\u0105 szerzej ani\u017celi kryptowaluty i waluty wirtualne. Kryptoaktywa odnosz\u0105 si\u0119 bowiem do szerszej ni\u017c kryptowaluty i waluty wirtualne kategorii aktyw\u00f3w zapisanych z wykorzystaniem technologii DLT\/Blockchain, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c wzorowane na instrumentach finansowych.<\/p>\n\n\n\n Zgodnie z definicj\u0105 kryptowaluty podan\u0105 w Stanowisku, definiuje si\u0119 j\u0105 jako walut\u0119 wirtualn\u0105 – oraz jest wymienialne w obrocie gospodarczym na prawne \u015brodki p\u0142atnicze i akceptowane jako \u015brodek wymiany, a tak\u017ce mo\u017ce by\u0107 elektronicznie przechowywane lub przeniesione albo mo\u017ce by\u0107 przedmiotem handlu elektronicznego.<\/p>\n\n\n\n Warto przy tym zauwa\u017cy\u0107, \u017ce ka\u017cda kryptowaluta jest walut\u0105 wirtualn\u0105, ale nie ka\u017cda waluta wirtualna jest kryptowalut\u0105, z racji tego, \u017ce mog\u0105 istnie\u0107 waluty wirtualne, kt\u00f3re nie wykorzystuj\u0105 technologii Blockchain i powi\u0105zanych z ni\u0105 metod kryptograficznych do rejestracji transakcji.<\/p>\n\n\n\n W \u015bwietle powy\u017cszego niezb\u0119dnym staje si\u0119 zdefiniowanie kryptofunduszu, pe\u0142ni\u0105cego kluczow\u0105 rol\u0119 w zbiorowym inwestowaniu kapita\u0142u. Wobec braku legalnej definicji kryptofunduszu nale\u017cy przyj\u0105\u0107, \u017ce kryptofundusz jest podmiotem, kt\u00f3rego przedmiotem dzia\u0142alno\u015bci jest lokowanie \u015brodk\u00f3w pieni\u0119\u017cnych w kryptoaktywa na gie\u0142dach cyfrowych aktyw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Szacuje si\u0119, \u017ce obecnie na \u015bwiecie funkcjonuje oko\u0142o tysi\u0105ca funduszy inwestycyjnych lokuj\u0105cych aktywa w kryptoaktywa. W\u015br\u00f3d nich dominuj\u0105 fundusze hedgingowe, venture capital oraz fundusze private equity. Popularno\u015b\u0107 zyskuj\u0105 tak\u017ce hybrydy wymienionych modeli, przeprowadzaj\u0105ce proces Initial Coin Offering (dalej: ICO<\/strong>), czyli oferowania token\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Inwestycyjne fundusze kryptowalutowe najszybciej rozwijaj\u0105 si\u0119 w USA, co mo\u017ce stanowi\u0107 skutek korzystnego \u015brodowiska regulacyjnego. Ameryka\u0144ska Komisja Papier\u00f3w Warto\u015bciowych i Gie\u0142d (SEC) dostrzeg\u0142a konieczno\u015b\u0107 unormowania problematyki obrotu kryptowalutami, tworz\u0105c ramy prawne dla ICO. Jako kolejne kraje wychodz\u0105ce naprzeciw innowacjom w zakresie lokat funduszu wymienia si\u0119 Chiny czy Wielk\u0105 Brytanie. <\/p>\n\n\n\n Na uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 tak\u017ce Niemcy, dzi\u0119ki wprowadzeniu zmiany do krajowej regulacji dotycz\u0105cej funduszy inwestycyjnych z dnia 1 lipca 2021 r. Na podstawie nowego unormowania, niemieckie specjalistyczne fundusze inwestycyjne zyska\u0142y uprawnienie do inwestowania do 20% aktyw\u00f3w funduszu skierowanych do inwestor\u00f3w instytucjonalnych w aktywa kryptograficzne, np. Bitcoin. Jako wiod\u0105ce kryptowalutowe fundusze inwestycyjne wymienia si\u0119: Galaxy Digital Assets, MetaStable Capital, Arrington XRP, Incrementum Crypto Gold Fund, <\/strong>The Logos Fund, Polychain Capital czy Grayscale Investments.<\/p>\n\n\n\n Na zagranicznych rynkach popularno\u015b\u0107 zyskuj\u0105 fundusze inwestycyjne typu ETF oparte na walucie wirtualnej. Rozwi\u0105zanie to sprawdza si\u0119 w przypadku jurysdykcji posiadaj\u0105cych przyjazne otoczenie regulacyjne. Z powodu stosunkowo do\u015b\u0107 niskiego poziomy ryzyka inwestycyjnego zwi\u0105zanego z tym rodzajem funduszu, przyjmuje si\u0119, \u017ce skala zainteresowania produktem ze strony inwestor\u00f3w b\u0119dzie si\u0119 nasila\u0107.<\/p>\n\n\n\n BEZPO\u015aREDNIE INWESTOWANIE AKTYW\u00d3W POLSKIEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO Obecnie brak jest regulacji prawnej, zar\u00f3wno na poziomie krajowym, jak i unijnym, normuj\u0105cej obr\u00f3t kryptoaktywami. Ustawodawca polski wychodzi bowiem z za\u0142o\u017cenia, \u017ce obr\u00f3t kryptoaktywami nie stanowi cz\u0119\u015bci rynku finansowego w rozumieniu Ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym. Wobec braku regulacji normuj\u0105cej obr\u00f3t kryptoaktywami powstaje istotna w\u0105tpliwo\u015b\u0107 dotycz\u0105ca tego, czy w polskim porz\u0105dku prawnym funduszowi inwestycyjnemu przys\u0142uguje uprawnienie do lokowania aktyw\u00f3w funduszu w kryptoaktywa. W ocenie autor\u00f3w kwestia mo\u017cliwo\u015bci bezpo\u015brednich inwestycji polskich funduszy inwestycyjnych w kryptoaktywa nie budzi wi\u0119kszych w\u0105tpliwo\u015bci, niemniej dla porz\u0105dku nale\u017cy dokona\u0107 analizy prawnej i tego zagadnienia.<\/p>\n\n\n\n W pierwszej kolejno\u015bci warto dokona\u0107 wyja\u015bnie\u0144 w kwestii dopuszczalnych lokat funduszu okre\u015blonych przez ustawodawc\u0119 oraz problematyki braku uregulowania obrotu kryptowalut\u0105 w Polsce.<\/p>\n\n\n\n Zgodnie z art. 3 Ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarz\u0105dzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (dalej: Ustawa o funduszach<\/strong>), wy\u0142\u0105cznym przedmiotem dzia\u0142alno\u015bci funduszu inwestycyjnego jest lokowanie \u015brodk\u00f3w pieni\u0119\u017cnych zebranych w drodze proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikat\u00f3w inwestycyjnych w okre\u015blone papiery warto\u015bciowe, instrumenty rynku pieni\u0119\u017cnego i inne prawa maj\u0105tkowe. Ponadto zakres dopuszczalnych lokat zar\u00f3wno funduszu inwestycyjnego otwartego, jaki i specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego oraz funduszu inwestycyjnego zamkni\u0119tego zosta\u0142 wyra\u017anie sprecyzowany przez ustawodawc\u0119.<\/p>\n\n\n\n I tak, na mocy art. 93 Ustawy o funduszach, fundusz inwestycyjny otwarty mo\u017ce lokowa\u0107 swoje aktywa w papiery warto\u015bciowe, instrumenty rynku pieni\u0119\u017cnego, tytu\u0142y uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych oraz depozyty bankowe.<\/p>\n\n\n\n Z kolei, zgodnie z art. 145 Ustawy fundusz inwestycyjny zamkni\u0119ty mo\u017ce co do zasady lokowa\u0107 swoje aktywa w papiery warto\u015bciowe, wierzytelno\u015bci, z wyj\u0105tkiem wierzytelno\u015bci wobec os\u00f3b fizycznych, udzia\u0142y w sp\u00f3\u0142kach z ograniczon\u0105 odpowiedzialno\u015bci, w tym w sp\u00f3\u0142kach z siedzib\u0105 za granic\u0105, waluty, instrumenty pochodne, w tym niewystandaryzowane instrumenty pochodne, prawa maj\u0105tkowe, kt\u00f3rych cena zale\u017cy bezpo\u015brednio lub po\u015brednio od oznaczonych co do gatunku rzeczy, okre\u015blonych rodzaj\u00f3w energii, miernik\u00f3w i limit\u00f3w wielko\u015bci produkcji lub emisji zanieczyszcze\u0144, dopuszczone do obrotu na gie\u0142dach towarowych oraz instrumenty rynku pieni\u0119\u017cnego, pod warunkiem, \u017ce s\u0105 zbywalne.<\/p>\n\n\n\n Nast\u0119pnie, w art. 113 ust. 4 Ustawy o funduszach wskazuje si\u0119, \u017ce specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty mo\u017ce lokowa\u0107 aktywa funduszu w jednostki uczestnictwa innych funduszy inwestycyjnych otwartych, tytu\u0142y uczestnictwa emitowane przez fundusze zagraniczne lub tytu\u0142y uczestnictwa emitowane przez instytucje wsp\u00f3lnego inwestowania z siedzib\u0105 za granic\u0105.<\/p>\n\n\n\n Maj\u0105c na uwadze uprzednio podan\u0105 definicj\u0119 kryptoaktyw\u00f3w nale\u017cy wywie\u015b\u0107, \u017ce kryptoaktywa nie stanowi\u0105 instrument\u00f3w finansowych, a co za tym idzie nie kwalifikuj\u0105 si\u0119 one do zakresu dopuszczalnych lokat funduszu inwestycyjnego otwartego, funduszu inwestycyjnego zamkni\u0119tego ani specjalistycznego funduszu inwestycyjnego zamkni\u0119tego. Z tego wzgl\u0119du niedozwolona jest bezpo\u015brednia inwestycja aktyw\u00f3w polskiego funduszu w kryptoaktywa.<\/p>\n\n\n\n PO\u015aREDNIE INWESTOWANIE AKTYW\u00d3W POLSKIEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO O ile brak mo\u017cliwo\u015bci bezpo\u015bredniego lokowania aktyw\u00f3w polskiego funduszu inwestycyjnego w kryptoaktywa nie budzi w\u0105tpliwo\u015bci, o tyle po\u015brednie inwestowanie przeze\u0144 w kryptofundusz stanowi kwesti\u0119 niejednoznaczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n Przede wszystkim nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce na gruncie regulacji Ustawy, fundusze inwestycyjne mog\u0105 lokowa\u0107 aktywa m.in. w papiery warto\u015bciowe oraz tytu\u0142y uczestnictwa w instytucjach wsp\u00f3lnego inwestowania. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym, o ile spe\u0142nione s\u0105 formalne przes\u0142anki okre\u015blone odpowiednio w art. 93 i art. 101 Ustawy o Funduszach \u2013 dla FIO oraz SFIO stosuj\u0105cych polityk\u0119 inwestycyjn\u0105 funduszu otwartego oraz w art. 145 i art. 146 Ustawy o Funduszach \u2013 dla FIZ oraz SFIO stosuj\u0105cych polityk\u0119 inwestycyjn\u0105 funduszu zamkni\u0119tego, co do zasady mo\u017cliwa b\u0119dzie inwestycja w papiery warto\u015bciowe lub tytu\u0142y uczestnictwa wyemitowane przez kryptofundusze. Maj\u0105c na wzgl\u0119dzie kryteria, jakie musz\u0105 spe\u0142nia\u0107 papiery warto\u015bciowe oraz tytu\u0142y uczestnictwa b\u0119d\u0105ce dopuszczalnymi lokatami funduszy otwartych, wydaje si\u0119, \u017ce w przewa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci sytuacji problematyka mo\u017cliwo\u015bci inwestycji w instrumenty emitowane przez kryptofundusze b\u0119dzie dotyczy\u0107 towarzystw zarz\u0105dzaj\u0105cych funduszami inwestycyjnymi zamkni\u0119tymi (i SFIO stosuj\u0105cymi polityk\u0119 inwestycyjn\u0105 FIZ).<\/p>\n\n\n\n Jednocze\u015bnie, podj\u0119cie decyzji o ulokowaniu aktyw\u00f3w funduszu inwestycyjnego w papiery warto\u015bciowe b\u0105d\u017a tytu\u0142y uczestnictwa kryptofunduszy powinno by\u0107 poprzedzone kompleksow\u0105 analiz\u0105 ryzyk zwi\u0105zanych z inwestycj\u0105 w takie aktywa. Przedmiotowe ryzyka w ocenie autor\u00f3w mo\u017cna podzieli\u0107 na dwie podstawowe grupy \u2013 ryzyk zwi\u0105zanych z podej\u015bciem regulatora do inwestycji w kryptoaktywa oraz ryzyk natury operacyjnej, w tym zwi\u0105zanych z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 przechowywania takich aktyw\u00f3w i rozliczenia transakcji na tego typu aktywach. <\/p>\n\n\n\n Z racji tego, \u017ce obr\u00f3t kryptoaktywami nie stanowi cz\u0119\u015bci obrotu rynku finansowego, skutkiem czego nie podlega kontroli Komisji Nadzoru Finansowego (dalej: KNF<\/strong>) na krajowym szczeblu istotnym momentem by\u0142o wystosowanie przez UKNF wspomnianego ju\u017c Stanowiska. Motywacj\u0119 KNF do opracowania rzeczonego dokumentu stanowi\u0142a pog\u0142\u0119biaj\u0105ca si\u0119 niepewno\u015b\u0107 wobec pr\u00f3b dokonywania klasyfikacji prawnej korzystania z kryptoaktyw\u00f3w, a konkretniej token\u00f3w na polskim rynku finansowym.<\/p>\n\n\n\n Ze Stanowiska wy\u0142ania si\u0119 wyra\u017anie mo\u017cliwo\u015b\u0107 stosowania przepis\u00f3w prawa rynku finansowego do emisji i obrotu kryptowalutami, je\u017celi emisja lub wystawienie zosta\u0142o w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny prawnie uregulowane, a uprawnienia wynikaj\u0105ce z kryptoaktywa s\u0105 zapisane w tokenie i odpowiadaj\u0105 prawom przys\u0142uguj\u0105cym z takiego instrumentu. Z tego wzgl\u0119du emisja token\u00f3w w warunkach charakterystycznych dla dzia\u0142alno\u015bci zbiorowego inwestowania, kwalifikuje si\u0119 jako dzia\u0142alno\u015b\u0107 wzgl\u0119dem niej to\u017csama i z tego wzgl\u0119du podlegaj\u0105ca nadzorowi KNF. Kryptoaktywa zawieraj\u0105ce to\u017csame dla tytu\u0142\u00f3w uczestnictwa w przedsi\u0119biorstwach zbiorowego inwestowania uprawnienia jako no\u015bnik zbli\u017conych uprawnie\u0144 nie mog\u0105 zachowa\u0107 przepisanej prawem formy tych tytu\u0142\u00f3w. Niedozwolona jest przy tym emisja kryptoaktyw\u00f3w zawieraj\u0105cych prawa uczestnictwa w sp\u00f3\u0142kach, kt\u00f3ra zastrze\u017cona jest dla przedsi\u0119biorstw zbiorowego inwestowania. Kryptoaktywa zawieraj\u0105ce to\u017csame dla tytu\u0142\u00f3w uczestnictwa w przedsi\u0119biorstwach zbiorowego inwestowania uprawnienia s\u0105 niewa\u017cne W przypadku za\u015b inkorporowania r\u00f3\u017cnych uprawnie\u0144, decyduj\u0105ce znaczenie ma ich przewa\u017caj\u0105ca rola lub uprawnienie im przypisane. Je\u017celi bowiem dzia\u0142alno\u015b\u0107 inwestycyjna emitenta nie ma charakteru dodatkowego, uzupe\u0142niaj\u0105cego czy akcesoryjnego, w\u00f3wczas b\u0119dzie kwalifikowa\u0107 si\u0119 jako dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbiorowego inwestowania. Maj\u0105c na uwadze powy\u017csze, bez znaczenia pozostaje spos\u00f3b\/forma lokowania aktyw\u00f3w funduszu w kryptoaktywa, je\u017celi ich ko\u0144cowych produktem pozostaje w\u0142a\u015bnie waluta wirtualna. Wskazane Stanowisko dotyczy wy\u0142\u0105cznie podmiot\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych na polskim obszarze terytorialnym \u2013 w implikacji nie ma zastosowania wobec podmiot\u00f3w zagranicznych, kt\u00f3rych emisj\u0105 kryptowaluty mo\u017ce by\u0107 zainteresowany polski fundusz inwestycyjny. Warto doda\u0107, \u017ce zastosowanie przez emitenta maj\u0105cego siedzib\u0119 na terytorium RP prawa obcego w stosunkach umownych z polskimi inwestorami nie wy\u0142\u0105cza mo\u017cliwo\u015bci kwalifikacji jego dzia\u0142alno\u015bci lub emitowanego kryptoaktywa na podstawie przepis\u00f3w reguluj\u0105cych rynek finansowy w Rzeczypospolitej Polskiej.<\/p>\n\n\n\n Komisja Nadzoru Finansowego zdecydowa\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wyda\u0107 oficjalne Ostrze\u017cenie o ryzykach zwi\u0105zanych z nabywaniem oraz z obrotem kryptowalutami<\/strong> (w tym walutami wirtualnymi oraz kryptowalutami) z dnia 12 stycznia 2021 r., wskazuj\u0105ce na kwestie dotycz\u0105ce ekspozycji po\u015brednich. Ze Stanowiska wy\u0142aniaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c kwestie dotycz\u0105ce wymog\u00f3w ostro\u017cno\u015bciowych odnosz\u0105cych si\u0119 do inwestycji po\u015brednich w kryptoaktywa. KNF podkre\u015bla, \u017ce szeroko rozumiany obr\u00f3t kryptowalutami, a wi\u0119c tak\u017ce nieprzejawiaj\u0105cy si\u0119 poprzez bezpo\u015brednie lokowanie kapita\u0142u w kryptoaktywa, nie podlega nadzorowi Komisji, st\u0105d te\u017c istnieje obszerny wachlarz ryzyk w zakresie tego typu transakcji z wykorzystaniem kryptoaktyw\u00f3w. Ze wzgl\u0119du na to, udzia\u0142 w przedsi\u0119wzi\u0119ciach zagranicznych wykorzystuj\u0105cych kryptoaktywa powi\u0105zany jest z ryzykiem zwi\u0105zanym z zastosowaniem w\u0142a\u015bciwego prawa do relacji pomi\u0119dzy uczestnikami obrotu. Tego typu sytuacje budz\u0105 bowiem istotne w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105ce klasyfikacji i kwalifikacji prawnej kryptoaktyw\u00f3w w zakresie prawa w\u0142a\u015bciwego na okoliczno\u015b\u0107 powstania sporu pomi\u0119dzy stronami. W przypadku wykorzystania \u015brodk\u00f3w inwestora w spos\u00f3b niezgodny z prawem, np. w procederze prania pieni\u0119dzy, cz\u0119stokro\u0107 niemo\u017cliwym jest odzyskanie ich w przypadku powstania roszcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n Jednocze\u015bnie, istotnym z punktu widzenia dokonywania lokat w przedmiotowe instrumenty, b\u0119dzie uwzgl\u0119dnienie wytycznych zawartych w komunikacie KNF w sprawie ogranicze\u0144 inwestycyjnych obowi\u0105zuj\u0105cych fundusze inwestycyjne z 29 listopada 2017 r. (dalej: Komunikat<\/strong>). Zgodnie z Komunikatem, podstawowym celem ogranicze\u0144 inwestycyjnych okre\u015blonych w ustawie, statutach funduszy inwestycyjnych, a tak\u017ce regulacjach wewn\u0119trznych towarzystw funduszy inwestycyjnych, jest ograniczanie poziomu ryzyka inwestycyjnego wyst\u0119puj\u0105cego w dzia\u0142alno\u015bci funduszu inwestycyjnego. Komunikat porusza r\u00f3wnie\u017c zagadnienia zwi\u0105zane z po\u015brednimi ekspozycjami uzyskiwanymi przez fundusze inwestycyjne \u2013 jakkolwiek kwestie dotycz\u0105ce po\u015brednich ekspozycji zawarte w Komunikacie dotycz\u0105 ekspozycji uzyskiwanych za po\u015brednictwem sp\u00f3\u0142ek celowych, KNF wskazuje, \u017ce uzyskiwane w ten spos\u00f3b przez fundusz ekspozycje, wp\u0142ywaj\u0105 na og\u00f3lny poziom ryzyka funduszu i stopie\u0144 nara\u017cenia funduszu na poszczeg\u00f3lne rodzaje ryzyk maj\u0105cych istotne znaczenie w odniesieniu do funduszu, dlatego te\u017c stopie\u0144, w jakim ekspozycje uzyskiwane po\u015brednio przyczyniaj\u0105 si\u0119 do narastania poziomu poszczeg\u00f3lnych rodzaj\u00f3w ryzyka, na kt\u00f3re nara\u017cony jest fundusz, powinny podlega\u0107 odpowiedniemu pomiarowi w ramach funkcjonuj\u0105cego w towarzystwie funduszy inwestycyjnych systemu zarz\u0105dzania ryzykiem, a tak\u017ce ograniczeniu w ramach systemu wewn\u0119trznych limit\u00f3w ryzyka, stosownie do postanowie\u0144 art. 48 ust. 2f Ustawy, st\u0105d uzasadnionym wydaje si\u0119 by\u0107 stwierdzenie, \u017ce r\u00f3wnie\u017c po\u015brednia ekspozycja na obarczon\u0105 wysokim ryzykiem klas\u0119 aktyw\u00f3w, jak\u0105 s\u0105 kryptoaktywa, powinna stanowi\u0107 przedmiot szczeg\u00f3\u0142owej analizy zarz\u0105dzaj\u0105cych funduszami inwestycyjnymi przy dokonywaniu inwestycji skutkuj\u0105cych uzyskaniem po\u015brednich ekspozycji na takie aktywa.<\/p>\n\n\n\n Kolejn\u0105 przeszkod\u0105 w po\u015brednim lokowaniu aktyw\u00f3w polskiego funduszu w instrumenty oferowane przez zagraniczny kryptofundusz s\u0105 trudno\u015bci w przechowywaniu i rozliczeniach transakcji z udzia\u0142em kryptoaktyw\u00f3w. Maj\u0105c na wzgl\u0119dzie, \u017ce zgodnie z przepisami prawa, aktywa polskich funduszy inwestycyjnych musz\u0105 by\u0107 przechowywane przez depozytariusza funduszu lub jego subdepozytariusza, faktyczna mo\u017cliwo\u015b\u0107 dokonania inwestycji w instrumenty emitowane przez kryptofundusze b\u0119dzie uzale\u017cniona od gotowo\u015bci podmiotu pe\u0142ni\u0105cego funkcj\u0119 depozytariusza do obs\u0142u\u017cenia tego typu aktyw\u00f3w. Je\u015bli depozytariusz b\u0105d\u017a subdepozytariusz, kt\u00f3ry mia\u0142by przechowywa\u0107 tego typu aktyw\u00f3w zakwalifikuje je do wewn\u0119trznego katalogu nieobs\u0142ugiwanych aktyw\u00f3w, np. ze wzgl\u0119du na zbyt wysokie ryzyko zwi\u0105zane z przechowywaniem b\u0105d\u017a rozliczaniem transakcji na tego typu aktywach, w praktyce dokonanie przez fundusz inwestycji w takie aktywa oka\u017ce si\u0119 niemo\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n PODSUMOWANIE<\/strong><\/p>\n\n\n\n Z powy\u017cszej analizy zarysowuje si\u0119 fundamentalny wniosek: inwestowanie przez polski fundusz Cho\u0107 na szczeblu unijnym trwaj\u0105 prace nad Projektem, kt\u00f3ry po raz pierwszy na poziomie mi\u0119dzynarodowym ma unormowa\u0107 problematyk\u0119 obrotu kryptowalutami, to na ich efekty mo\u017cemy poczeka\u0107 nawet do 2024 r. bez gwarancji uwzgl\u0119dnienia w nim postanowie\u0144 w zakresie nowych lokat funduszu. <\/p>\n\n\n\n Z tego wzgl\u0119du podmiotom decyduj\u0105cym si\u0119 na po\u015brednie inwestowanie w kryptoaktywa w ramach funduszu inwestycyjnego rekomendujemy zachowanie daleko id\u0105cej ostro\u017cno\u015bci i dokonanie kompleksowej analizy uwarunkowa\u0144 prawnych zwi\u0105zanych z podj\u0119ciem takiej decyzji inwestycyjnej w celu minimalizacji ryzyka naruszenia przepis\u00f3w prawa b\u0105d\u017a interesu uczestnik\u00f3w funduszu.<\/p>\n\n\n\n Ma\u0142gorzata D\u0105browska<\/p>\n\n\n\n Filip Suchta<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Coraz wi\u0119ksze grono inwestor\u00f3w poszukuje alternatywnych metod lokowania swojego kapita\u0142u, kt\u00f3re przynios\u0142yby zadawalaj\u0105cy zwrot w stosunkowo niewielkim odcinku czasowym. Z tego wzgl\u0119du zainteresowanie inwestycjami zwi\u0105zanymi z kryptoaktywami nawet w obliczu og\u00f3lno\u015bwiatowej sytuacji epidemiologicznej, niezmiennie ro\u015bnie. Jednocze\u015bnie maj\u0105c na wzgl\u0119dzie stosunkowo nied\u0142ug\u0105 histori\u0119 kryptoaktyw\u00f3w jako instrument\u00f3w inwestycyjnych, wok\u00f3\u0142 uwarunkowa\u0144 prawnych dotycz\u0105cych inwestycji w takie aktywa w dalszym ci\u0105gu jest wiele w\u0105tpliwo\u015bci, kt\u00f3re autorzy …<\/p>\n
w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt. 26 Ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdzia\u0142aniu praniu pieni\u0119dzy oraz finansowaniu terroryzmu, gdzie rozumie si\u0119 przez to cyfrowe odwzorowanie warto\u015bci, kt\u00f3re nie jest:<\/p>\n\n\n\n\n
i akceptowan\u0105 przez poszczeg\u00f3lne kraje nale\u017c\u0105ce do tej organizacji lub z ni\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105ce,<\/li>\n\n\n\n
Bez w\u0105tpienia uwzgl\u0119dnienie kryptoaktyw\u00f3w jako dopuszczalnych aktyw\u00f3w funduszu, w kt\u00f3re ten mo\u017ce bezpo\u015brednio inwestowa\u0107 stanowi prze\u0142omowy krok na arenie zagranicznego rynku funduszy inwestycyjnych, kt\u00f3ry prawdopodobnie skutecznie zach\u0119ci inwestor\u00f3w do lokowania aktyw\u00f3w na niemieckim rynku kryptowalutowym. Ponadto niewykluczone, \u017ce stanowi\u0107 b\u0119dzie imperatyw do dalszego innowacyjnego podej\u015bcia innych europejskich jurysdykcji krajowych.<\/p>\n\n\n\n
W KRYPTOAKTYWA<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Z kolei na poziomie unijnym trwaj\u0105 obecnie prace nad projektem Rozporz\u0105dzenia w sprawie rynk\u00f3w kryptoaktyw\u00f3w i zmieniaj\u0105cego dyrektyw\u0119 (UE) 2019\/1937 (dalej: Projekt<\/strong>), kt\u00f3re po raz pierwszy na szczeblu mi\u0119dzynarodowym ma unormowa\u0107 problematyk\u0119 obrotu kryptoaktywami. Projekt stanowi element pakietu regulacyjnego Digital Finance Package dotycz\u0105cego finans\u00f3w cyfrowych, kt\u00f3ry to zosta\u0142 przyj\u0119ty przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 24 pa\u017adziernika 2020 r. Jego celem jest zwi\u0119kszenie konkurencyjno\u015bci i odporno\u015bci cyfrowej w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich UE oraz zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony inwestor\u00f3w. Wed\u0142ug Komunikatu Komisji Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Spo\u0142ecznego i Komitetu Region\u00f3w, Projekt wejdzie z \u017cycie do ko\u0144ca 2024 r.<\/p>\n\n\n\n
W KRYPTOAKTYWA<\/strong><\/p>\n\n\n\n
W dokumencie tym zwraca szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na to, \u017ce inwestowanie w kryptoaktywa wi\u0105\u017ce si\u0119 z wysokim stopniem ryzyka czy ograniczon\u0105 dost\u0119pno\u015bci\u0105 mechanizm\u00f3w zabezpieczaj\u0105cych przed utrat\u0105 ca\u0142o\u015bci lub cz\u0119\u015bci zgromadzonych \u015brodk\u00f3w. I w tym miejscu nale\u017cy powr\u00f3ci\u0107 do art. 3 ust. 3 Ustawy o funduszach, a tym samym do konieczno\u015bci ochrony interes\u00f3w uczestnik\u00f3w funduszu,
kt\u00f3ra przejawia si\u0119 m.in. prowadzeniem dzia\u0142alno\u015bci zmierzaj\u0105cej do eliminacji nadmiernej koncentracji ryzyka. Z tego wzgl\u0119du ka\u017cda decyzja inwestycyjna funduszu musi uwzgl\u0119dnia\u0107 ograniczenia inwestycyjne obowi\u0105zuj\u0105ce fundusz w momencie ich podejmowania.<\/p>\n\n\n\n
w zagraniczny fundusz inwestuj\u0105cy w kryptoaktywa jest opcj\u0105 teoretycznie mo\u017cliw\u0105 do zrealizowania<\/strong> poprzez inwestowanie przeze\u0144 w instrumenty, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 przedmiotem lokat funduszu
(np. papiery warto\u015bciowe czy tytu\u0142y uczestnictwa spe\u0142niaj\u0105ce odpowiednie kryteria okre\u015blone m.in. w przepisach Ustawy o Funduszach), a kt\u00f3re daj\u0105 po\u015bredni\u0105 ekspozycj\u0119 funduszu na kryptoaktywa, natomiast w praktyce nale\u017cy mie\u0107 na wzgl\u0119dzie zalecan\u0105 przez KNF daleko id\u0105c\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107 wzgl\u0119dem tego typu inwestycji, kt\u00f3re z punktu widzenia wysokiego ryzyka inwestycyjnego budz\u0105 zastrze\u017cenia KNF i kt\u00f3re to stanowi\u0105 najdonio\u015blejsz\u0105 barier\u0119 wzgl\u0119dem inwestycji w kryptoaktywa.<\/p>\n\n\n\n